Desde o Temático de Metereoloxía da blogosfera Climántica Juan Taboada móstranos un excelente exemplo de traballo coas estacións metereolóxicas nun centro educativo, animamos desde aquí a tódolos centros adscritos o proxecto Climaeucambio a que se animen a mostrar os seus resultados nos blogues de aula. Non sempre se pode contar coa presencia dun experto como Juan para asesorarnos!!!
Dende o IES Porta da Auga en Ribadeo fannos chegar os rexistros obtidos na noite do sábado día 27 de febreiro por unha estación meteorolóxica automática da casa Davis. As medicións podédelas ver no blog do centro. Estas medicións serven perfectamente para explicar as características deste fenómeno.
Podemos comezar polo rexistro de presión:

Vese como a presión foi descendendo rápidamente durante a mañá e nas primeiras horas da tarde. O descenso podémolo cuantificar en 35 mb en 24 horas. Pero coa mesma intensidade que baixou recuperouse posteriormente. Isto marca claramente a explosividade do fenómeno. O centro de borrasca pasou moi preto de Galicia e fixo que as variacións de presión fosen enormes.
Vexamos agora o rexistro de temperatura. Lóxicamente nestes eventos centrámonos moito no vento e as choivas, por ser parámetros potencialmente peligrosos, pero as temperaturas son moi ilustrativas do tipo de fenómeno que vivimos o día 27.

Como temos explicado neste blog, as borrascas que afectan a Galicia e se forman nas latitudes medias do hemisferio norte e extraen a súa enerxía das diferencias de temperatura que existen entre a masa de aire fría de orixe polar e as masas de aire máis cálidas de orixe subtropical. Este ano o aire polar está descendendo moito en latitude e por iso estamos vendo que as borrascas estanse formando máis ó sur do habitual e afectando polo tanto a zonas como Canarias e Andalucía occidental. Neste caso a explosividade da borrasca viña dada, entre outros factores, pola gran diferencia de temperaturas no seu centro. E isto pode verse perfectamente nesta gráfica. Tede en conta que a traxectoria aproximada de Cynthia foi a seguinte (este gráfico saiu dunha entrevista que me fixeron o domingo no xornal Faro de Vigo, cando aínda estabamos analizando o fenómeno e polo tanto ten un carácter preliminar):

Así, de forma aproximada podemos ver como na zona de Ribadeo afectounos a parte cálida da borrasca a partir das 6 e media da tarde, cando xa estaba saíndo cara o Cantábrico. A baixada das temperaturas deuse unhas dúas ou tres horas máis tarde. A oscilación é espectacular, subindo caseque 7ºC de golpe e baixando algo máis lentamente. Polo tanto podemos pensar que en poucos kilómetros ó redor do centro de Xynthia había unha diferencia de 7-8ºC, realmente enorme, e que en parte explica que aínda se profundizase máis no seu percorrido polo Golfo de Biscaia.
Finalmente os dados de vento son tamén ilustrativos do momento no que Xynthia pasou pola costa Cantábrica á altura de Ribadeo:

As velocidades máis fortes medíronse contra as 7:30 da tarde. Esto quere dicir que posiblemente o gráfico do xornal (Faro de Vigo) estea algo retrasado. De tódolos xeitos os ventos máis fortes se deron cando o centro estaba ó oeste de Ribadeo. Faltaría saber a dirección predominante, pero podemos supor que sería de oeste-noroeste. Vendo o gráfico de temperatura e vento de forma combinada podemos pensar que o paso de Cynthia fronte a Ribadeo tivo lugar sobre as 20:30 horas. Entendo que nesta gráfica estamos vendo velocidades de vento sostido e non refachos. Unha das características destes eventos e que os refachos se van bastante por riba do vento promedio. Na estación que MeteoGalicia ten en Pedro Murias se rexistrou un refacho máximo de 88.9 km/h sobre as 20:30.
En conclusión, estes gráficos ilustran perfectamente o fenómeno que se viviu a diferentes horas en diferentes puntos de Galicia. Vemos que a parte máis intensa da borrasca era moi pequena para a escala que normalmente teñen estes fenómenos e non sendo a presión, ata que estivo bastante próxima non se comezou a notar, e coa mesma rapidez que chegou continuou a súa viaxe polo Cantábrico.
Espero que esta explicación aclare algo máis o fenómeno e aproveito para agradecer os responsables do instituto que me fixeran chegar estas series e o seu interese en interpretalos e doulle os meus parabéns polo calidade dos dados.
Saúdos,
Juan Taboada